Anlaşmalı Boşanma Davası: Şartları, Protokol ve Süreç

Anlaşmalı boşanma, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir. Kanun, gerekli şartların gerçekleşmesi hâlinde evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olduğunu kabul eder. Bu nedenle çekişmeli boşanmada olduğu gibi evlilik içindeki olayların, kusurun ve boşanma sebeplerinin ayrıntılı biçimde ispatlanması aranmaz.

Bununla birlikte anlaşmalı boşanma, eşlerin özel bir sözleşme imzalayarak evliliği kendiliğinden sona erdirmesi değildir. Boşanma ancak mahkeme kararıyla gerçekleşir. Hâkim, tarafları bizzat dinlemeli; boşanma iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmeli ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır.

Evlilik En Az Bir Yıl Sürmüş Olmalıdır

Resmî evlilik tarihinden dava tarihine kadar en az bir yıl geçmiş olmalıdır. Bir yıllık süre dolmadan Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesine dayanılarak anlaşmalı boşanma kararı verilemez. Eşlerin fiilen ne kadar süre birlikte yaşadığı bu hesabı değiştirmez; esas alınan resmî nikâh tarihidir.

Bir yıl dolmamışsa boşanma talebi, koşulları varsa başka bir boşanma sebebine dayalı çekişmeli dava olarak ileri sürülebilir. Tarafların kısa sürede evlenmiş olması veya birlikte yaşamamış olması, bir yıllık kanuni şartı ortadan kaldırmaz.

Eşler Birlikte Başvurmalı veya Biri Diğerinin Davasını Kabul Etmelidir

Eşler ortak dilekçeyle başvurabilir. Uygulamada daha sık görülen yöntem ise eşlerden birinin davayı açması, diğer eşin de boşanmayı ve protokolü kabul etmesidir. Davacı ve davalı sıfatlarının bulunması, tarafların mutlaka karşı karşıya olduğu anlamına gelmez.

Davanın anlaşmalı olarak sonuçlanabilmesi için her iki eşin de boşanma iradesi duruşma anında devam etmelidir. Taraflardan biri boşanmak istemediğini, protokolü kabul etmediğini veya belirli bir hükümde anlaşamadığını bildirirse Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesine göre karar verilemez.

Tarafların İradeleri Serbest Olmalıdır

Hâkim, tarafları bizzat dinleyerek iradenin baskı, tehdit, hata veya başka bir irade sakatlığı altında açıklanmadığını değerlendirmek zorundadır. Avukatların “taraflar anlaşmıştır” biçimindeki beyanı tek başına yeterli değildir.

Protokol daha önce imzalanmış olsa dahi tarafların duruşmada boşanma ve protokol hükümlerini açıkça kabul etmesi gerekir. Hâkim, tereddüt duyarsa taraflara ayrı ayrı soru sorabilir veya açıklama isteyebilir.

Boşanmanın Mali Sonuçları Hakkında Anlaşma Sağlanmalıdır

Anlaşmalı boşanmanın zorunlu mali kapsamı, kural olarak yoksulluk nafakası ile maddi ve manevi tazminat talepleridir. Taraflar bu taleplerin miktarı ve ödeme biçimi üzerinde anlaşabilecekleri gibi karşılıklı olarak talepte bulunmadıklarını da açıkça belirtebilir.

“Tarafların birbirinden hiçbir talebi yoktur” şeklindeki genel ifadeler ileride ciddi yorum sorunları doğurabilir. Hangi nafaka ve tazminat taleplerinden vazgeçildiğinin ayrı ayrı yazılması daha güvenlidir. Ödeme kararlaştırılmışsa tutar, para birimi, vade, banka hesabı, taksitler, temerrüt sonucu ve masraflar açık olmalıdır.

Çocukların Durumu Hakkında Anlaşma Sağlanmalıdır

Ortak çocuk varsa velayet, çocukla kişisel ilişki ve çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılım düzenlenmelidir. Tarafların anlaşması hâkimi bağlamaz; belirleyici ölçüt çocuğun üstün yararıdır.

Kişisel ilişkinin “uygun zamanlarda görüşme” gibi belirsiz bir ifadeyle bırakılması uygulamada icra ve iletişim sorunlarına yol açabilir. Hafta sonları, bayramlar, yarıyıl ve yaz tatili, teslim saatleri, teslim yeri, ulaşım giderleri ve gerektiğinde görüntülü görüşme düzeni açıkça belirlenmelidir.

İştirak nafakasının hiç ödenmeyeceğine ilişkin beyan da hâkimin denetimine tabidir. Çocuğun bakım giderleri tarafların serbestçe vazgeçebileceği kişisel bir alacak gibi değerlendirilemez. Ekonomik koşullar veya çocuğun ihtiyaçları değişirse ileride yeni bir düzenleme talep edilmesi mümkündür.

Hâkim Protokolü Uygun Bulmalıdır

Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini gözeterek protokolde değişiklik önerebilir. Önerilen değişiklikler taraflarca kabul edilirse boşanmaya hükmedilebilir. Kabul edilmezse mahkeme, tarafların kendi iradesi yerine yeni bir sözleşme kuramaz.

Protokolün hukuka, kamu düzenine veya çocuğun üstün yararına aykırı hükümleri onaylanmaz. Hâkimin denetimi şekli bir imza kontrolünden ibaret değildir.

Protokolün zorunlu ve ihtiyari hükümleri birbirinden ayrılmalıdır. Her konunun protokole yazılması zorunlu değildir; ancak taraflar belirli bir uyuşmazlığı kesin olarak sona erdirmek istiyorsa hüküm açık ve uygulanabilir biçimde kurulmalıdır.

Zorunlu Olarak Düzenlenmesi Gereken Konular

• Tarafların boşanma konusunda anlaştıkları,
• Yoksulluk nafakası talebi ve varsa miktarı,
• Maddi ve manevi tazminat talepleri,
• Ortak çocuk varsa velayet,
• Çocukla kişisel ilişki düzeni,
• İştirak nafakası ve çocuğun olağanüstü giderleri,
• Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin hangi tarafça karşılanacağı.

Düzenlenmesi Zorunlu Olmayan Ancak Açık Bırakılmaması Gereken Konular

Mal rejiminin tasfiyesi, katılma alacağı, değer artış payı, katkı payı, taşınmazlar, araçlar, şirket payları, banka hesapları, ziynet eşyaları, ev eşyaları ve kişisel eşyalar boşanmanın fer’î sonuçlarıyla aynı hukuki nitelikte değildir. Bu nedenle bunların tamamının anlaşmalı boşanma protokolünde bulunması kanuni bir zorunluluk değildir.

Buna karşılık taraflar malvarlığı uyuşmazlıklarını da sona erdirmek istiyorsa genel ve soyut feragat cümleleri kullanılmamalıdır. Taşınmazın tapu bilgileri, aracın plakası, şirket payının oranı, devrin süresi, vergi ve harçların kime ait olduğu, teslim tarihi ve devir gerçekleşmezse uygulanacak hukuki sonuç açıkça yazılmalıdır.

“Taraflar mal paylaşımını yapmıştır” veya “birbirlerinden mal rejimi alacağı yoktur” biçimindeki hükümler, protokolün bütünü ve somut olayın özelliklerine göre geniş sonuçlar doğurabilir. Mal rejimi hakkından gerçekten vazgeçilip vazgeçilmediği konusunda sonradan dava açılması, protokolün yorumlanmasına bağlı yeni bir uyuşmazlık yaratabilir.

Dava, usulüne uygun bir dava dilekçesiyle açılır. Dilekçede tarafların kimlik ve adres bilgileri, evlilik tarihi, ortak çocuklar, hukuki sebep, anlaşma iradesi ve talep sonucu yer almalıdır. Protokol hazırlanmışsa dilekçe ekinde sunulur.

Yazılı protokol uygulamada güçlü biçimde tercih edilmelidir. Kanun, anlaşmanın mutlaka ayrı bir belge hâlinde hazırlanmasını açıkça şart koşmasa da yalnızca duruşma tutanağına bırakılan sözlü beyanlar ayrıntı ve ispat bakımından daha yüksek risk taşır.

Dava adliye tevzi bürosundan veya şartları bulunan kişilerce UYAP üzerinden açılabilir. Başvuru harcı, peşin harç ve gider avansı yatırılır. Yabancı uyruklu taraf, yabancı dilde belge veya tercüman ihtiyacı varsa tercüme, apostil, konsolosluk ve tebligat işlemleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Boşanma davası için dava şartı arabuluculuk zorunluluğu yoktur. Evliliğin sona erdirilmesi ve velayet gibi tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği konular arabulucunun kararıyla çözülemez.

Anlaşmalı boşanma davasında görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla davaya bakar.

Türk Medeni Kanunu’nun 168. maddesine göre yetkili mahkeme:

• Eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesi veya
• Eşlerin davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir.

Tarafların her ikisinin de herhangi bir şehirde dava açabilecekleri yönündeki düşünce doğru değildir. Anlaşmalı olunması, kanuni yetki kurallarını ortadan kaldırmaz. Bununla birlikte boşanma davalarındaki yetki kuralının ileri sürülme biçimi ve süresi, somut dosyanın usul durumuna göre ayrıca değerlendirilmelidir.

Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi, hâkimin tarafları bizzat dinlemesini şart koşar. Bu nedenle yalnızca avukatların duruşmaya katılmasıyla anlaşmalı boşanma kararı verilmesi mümkün değildir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 149. maddesi uyarınca ses ve görüntü nakli yoluyla duruşma yapılması hukuken mümkündür. Ancak tarafın uzaktan dinlenmesi kendiliğinden kazanılmış bir hak değildir; mahkemenin kabul kararı ve teknik koşullar gerekir. Anlaşmalı boşanmadaki serbest irade denetimi nedeniyle uygulama mahkemeden mahkemeye ve somut koşullara göre değişebilir. Duruşmaya fiziken katılmadan işlem yapılacağı varsayımıyla hareket edilmemelidir.

Her iki taraf duruşmaya gelmezse, usul şartları oluştuğunda dosyanın işlemden kaldırılması gündeme gelir. Taraflardan yalnızca biri gelirse anlaşmalı boşanmanın bizzat dinleme şartı gerçekleşmez. Dava otomatik olarak çekişmeli boşanmaya dönüşmüş sayılmaz; mahkeme, tarafların taleplerini ve usul işlemlerini değerlendirerek yargılamanın nasıl sürdürüleceğine karar verir.

Anlaşmalı boşanma için kanunda “bir hafta”, “bir ay” veya “tek duruşma” şeklinde kesin bir sonuçlanma süresi yoktur. Duruşma tarihi mahkemenin iş yüküne, tebligat durumuna, tarafların adreslerine, protokolün eksiksiz olmasına ve yabancılık unsuruna göre değişir.

Dosya ilk duruşmada karara bağlanabilir. Ancak duruşmada boşanma kararı verilmesi, evliliğin o anda kesin olarak sona erdiği anlamına gelmez. Gerekçeli karar yazılmalı, taraflara usulüne uygun tebliğ edilmeli ve kanun yolu süreci tamamlanmalıdır.

İlk derece mahkemesi kararına karşı istinaf süresi, kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki haftadır. Taraflar, ilam kendilerine tebliğ edilmeden istinaf hakkından geçerli biçimde feragat edemez. Tebliğden sonra kanun yoluna başvurulmaması veya usulüne uygun feragat işlemlerinin tamamlanmasıyla karar kesinleşir.

Aile hukukuna ilişkin kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez. Bu nedenle nüfus kaydının değişmesi ve medeni hâlin boşanmış olarak işlenmesi bakımından kesinleşme şerhi önem taşır.

Anlaşmalı boşanmada temel inceleme, bir yıllık evlilik süresi, tarafların kimliği, serbest irade ve anlaşmanın kapsamı üzerindedir. Bu nedenle evlilik birliğini sarsan olayları ispatlamak için tanık dinletilmesi kural olarak gerekmez.

Mahkeme nüfus kayıtlarını sistem üzerinden temin edebilir. Her dosyada evlilik cüzdanı, adli sicil kaydı, çocukların eğitim belgesi veya tapu kayıtlarının zorunlu olduğu yönünde genel bir kural yoktur. Protokolde taşınmaz, araç, şirket payı ya da yüksek tutarlı ödeme düzenleniyorsa ilgili kayıtların dosyaya sunulması belirsizliği azaltabilir.

Taraflardan biri anlaşmadan dönerse veya protokol hükümlerinde uyuşmazlık çıkarsa çekişmeli yargılamanın iddia, savunma ve delil kuralları gündeme gelir. Bu aşamada taraflara usule uygun açıklama ve delil sunma imkânı verilmeden doğrudan kusur değerlendirmesi yapılması doğru olmaz.

Dava devam ederken gerekli olması hâlinde Türk Medeni Kanunu’nun 169. maddesi uyarınca barınma, geçim, malların yönetimi ve çocukların korunmasına ilişkin geçici önlemler alınabilir. Anlaşmalı başlayan bir dosyanın uzaması veya çekişmeli hâle gelmesi, geçici tedbir ihtiyacını artırabilir.

Yargıtay uygulamasında anlaşmalı boşanmanın şeklen değil, kanundaki bütün maddi şartlar gerçekleşerek sonuçlandırılması gerektiği kabul edilmektedir. Uygulamada öne çıkan ilkeler şunlardır:

• Bir yıllık evlilik süresi kamu düzeniyle bağlantılıdır ve hâkim tarafından kendiliğinden incelenir.
• Tarafların bizzat dinlenmesi zorunludur; vekil beyanı eşin kişisel irade açıklamasının yerine geçmez.
• Mali sonuçlar ve çocukların durumu hakkında gerçek ve tam bir anlaşma bulunmalıdır.
• Hâkim, çocuğun üstün yararına aykırı kişisel ilişki veya nafaka düzenlemesini aynen onaylamak zorunda değildir.
• Ziynet, kişisel eşya ve mal rejimi alacakları boşanmanın zorunlu fer’î sonuçlarından değildir; ancak protokole alınmışsa kullanılan ifadeler sonraki davalar bakımından önem taşır.
• Anlaşmalı boşanma iradesi ortadan kalktığında, mahkeme çekişmeli yargılama kurallarını uygulamadan boşanma kararı veremez.

Kaynak metinde bazı Yargıtay kararları yalnızca esas numarasıyla belirtilmiş; karar numarası, tarih ve tam karar metni verilmemiştir. Tam künyesi güvenilir biçimde doğrulanamayan bu numaralar makaleye aktarılmamıştır. Somut dosyada emsal karar kullanılacaksa kararın tam metni, güncelliği ve uyuşmazlıkla benzerliği ayrıca incelenmelidir.

Öğretide anlaşmalı boşanma protokolü çoğunlukla hâkimin onayına bağlı, aile hukukuna özgü bir sözleşme olarak değerlendirilmektedir. Protokolün yalnızca borçlar hukuku sözleşmesi gibi ele alınamayacağı; kişisel durum, çocukların korunması ve kamu düzeni boyutlarının bulunduğu kabul edilmektedir.

Tartışmalı konulardan biri, tarafın protokolden hangi aşamaya kadar serbestçe dönebileceğidir. Bir görüş, boşanma kararı kesinleşinceye kadar anlaşmalı boşanma iradesinin geri alınabileceğini savunur. Diğer görüş ise tarafların hâkim huzurunda protokolü teyit etmesinden sonra serbestçe dönüşün mümkün olmaması; ancak irade sakatlığı veya kanun yolu sebepleriyle itiraz edilebilmesi gerektiğini ileri sürer. Uygulamada bu tartışma, kararın kesinleşmesine kadar taraf iradesinin korunması ile protokolün bağlayıcılığı arasındaki dengenin nasıl kurulacağı konusunda önem taşır.

Bir diğer tartışma, protokoldeki genel feragat ifadelerinin mal rejimi alacaklarını kapsayıp kapsamadığıdır. Öğretide ve yargı uygulamasında metnin lafzı, protokolün bütünü, malvarlığı unsurlarının bilinip bilinmediği ve tarafların gerçek amacı birlikte değerlendirilir. Bu nedenle mal paylaşımına ilişkin iradenin birkaç kelimelik genel ifadeye bırakılması ciddi risk taşır.

Anlaşmalı boşanma protokolü hazırlanırken özellikle şu noktalar kontrol edilmelidir:

• Nafaka ve tazminat talepleri ayrı ayrı yazılmış mı?
• Tutarların ödeme tarihi, hesabı ve taksit düzeni belirli mi?
• Çocukla kişisel ilişki gün ve saatleri uygulanabilir mi?
• Bayram, tatil, doğum günü ve yaz dönemi düzenlenmiş mi?
• Eğitim, sağlık, servis, kurs ve olağanüstü giderlerin paylaşımı belli mi?
• Malvarlığı devri için tapu, plaka, pay oranı ve süre bilgileri doğru mu?
• Döviz veya altın üzerinden ödeme varsa ödeme şekli ve kur ölçütü belirli mi?
• Borçlar, krediler, vergi ve devir masraflarının kime ait olduğu yazılmış mı?
• Protokol hükmü icra edilebilir açıklıkta mı?
• Taraflardan biri yabancı uyrukluysa tercüman ve tebligat işlemleri planlanmış mı?

Her iki eşin aynı avukat tarafından temsil edilmesi de dikkatle ele alınmalıdır. Tarafların boşanma konusunda uzlaşmış olması, nafaka, tazminat, mal paylaşımı veya çocuklara ilişkin menfaatlerinin her zaman aynı olduğu anlamına gelmez. Avukatlık Kanunu ve meslek kuralları, menfaat çatışması bulunan tarafların birlikte temsil edilmesine sınır koyar. Tarafların bağımsız hukuki değerlendirme alması, protokolün gerçek ve bilinçli iradeye dayanmasını güçlendirir.

“Aynı Gün Kesin Olarak Boşanılır” Sanılması

Mahkeme aynı gün karar verebilir; fakat evlilik karar kesinleşmeden sona ermiş sayılmaz. Gerekçeli karar, tebligat ve kanun yolu aşaması tamamlanmalıdır.

İnternetten Alınan Protokolün Değiştirilmeden Kullanılması

Standart örnekler tarafların taşınmazını, borcunu, gelirini, çocuğun okul düzenini veya ödeme planını bilmez. Belirsiz hükümler yeni davalara ve icra sorunlarına neden olabilir.

Mal Paylaşımının Boşanmanın Zorunlu Unsuru Sanılması

Mal rejiminin tasfiyesi protokolde düzenlenmek zorunda değildir. Ancak düzenlenmiyorsa hangi hakların saklı kaldığı; düzenleniyorsa hangi malvarlığı unsurunun nasıl paylaşıldığı açık olmalıdır.

Çocuk Hakkında Sınırsız veya Belirsiz Hüküm Kurulması

“Baba istediği zaman görebilir” veya “taraflar kendi aralarında belirler” gibi hükümler anlaşmazlık çıktığında işlevsiz kalabilir. Çocuk merkezli, düzenli ve uygulanabilir bir takvim kurulmalıdır.

Kanun Yolundan Duruşmadan Hemen Sonra Feragat Edilebileceğinin Sanılması

HMK uyarınca taraflar ilam kendilerine tebliğ edilmeden istinaf hakkından feragat edemez. Kesinleşme işlemi, mahkemenin kalem uygulaması ve tebligat durumu gözetilerek yürütülmelidir.

Duruşmaya Yalnızca Avukatın Gitmesinin Yeterli Görülmesi

Anlaşmalı boşanmada eşlerin kişisel iradesi esastır. Vekil bulunması, tarafların bizzat dinlenmesi şartını ortadan kaldırmaz.

Toplam maliyet; mahkeme harçları, gider avansı, tebligat, tercüme veya yurt dışı işlem giderleri ile avukatlık ücretinden oluşur. Harç ve gider tutarları her yıl değiştiğinden dava açıldığı tarihte UYAP ve adliye veznesindeki güncel rakamlar esas alınmalıdır.

Temmuz 2026 itibarıyla yürürlükte bulunan 2025-2026 Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, asliye mahkemelerinde takip edilen davalar için 45.000 TL maktu asgari ücret öngörmektedir. Aile mahkemeleri asliye mahkemesi derecesindedir. Bu tutar, avukatlık hizmeti için kanuni alt sınırdır; dosyanın kapsamına, malvarlığı düzenlemelerine, yabancılık unsuruna ve yapılacak işlere göre sözleşme ücreti daha yüksek belirlenebilir. Mahkeme giderleri ve sözleşmede kararlaştırılan vergisel yükler ayrıca değerlendirilir.

Kaynak metindeki 2025 yılına ait harç, gider ve bölgesel tavsiye ücreti rakamları güncel ve genel geçer kabul edilmemiş; makaleye aynen aktarılmamıştır.

Anlaşmalı boşanma için avukat zorunlu mudur?

Hayır. Taraflar davayı kendileri açabilir. Ancak protokolün nafaka, tazminat, mal rejimi, taşınmaz devri veya çocuklara ilişkin uzun vadeli sonuçları varsa hukuki yardım alınmaması ciddi hak kaybı riski yaratabilir.

Anlaşmalı boşanmada tanık gerekir mi?

Kural olarak hayır. Tarafların bizzat dinlenmesi, bir yıllık evlilik süresi ve anlaşmanın uygunluğu incelenir. Dava çekişmeli hâle gelirse tanık ve diğer deliller gündeme gelebilir.

Evlilik bir yıl dolmadan anlaşmalı boşanma olur mu?

Hayır. Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesindeki bir yıllık süre dolmadan bu usulle karar verilemez.

Mal paylaşımı protokolde olmak zorunda mı?

Hayır. Mal rejiminin tasfiyesi zorunlu protokol unsuru değildir. Ancak taraflar bu uyuşmazlığı da sona erdirmek istiyorsa mallar ve devir yükümlülükleri açıkça düzenlenmelidir.

Taraflardan biri duruşmaya gelmezse ne olur?

Anlaşmalı boşanmanın bizzat dinleme şartı gerçekleşmez. Dosyanın işlemden kaldırılması, yeni duruşma verilmesi veya çekişmeli usule devam edilmesi ihtimali dosyanın durumuna ve tarafların taleplerine göre değerlendirilir.

Hâkim protokolü değiştirebilir mi?

Hâkim gerekli gördüğü değişiklikleri taraflara önerebilir. Değişikliklerin taraflarca kabul edilmesi gerekir. Hâkim tarafların yerine geçerek kabul etmedikleri yeni bir anlaşma kuramaz.

Protokolde nafakadan vazgeçildiyse sonradan nafaka istenebilir mi?

Yoksulluk nafakası ve boşanmaya bağlı tazminat bakımından protokoldeki açık irade önemli sonuç doğurur. Çocuğa ilişkin iştirak nafakası ise çocuğun ihtiyaçları ve tarafların ekonomik koşulları değiştiğinde yeniden değerlendirilebilir. Somut hükmün kapsamı ayrıca incelenmelidir.

Anlaşmalı boşanma kararı ne zaman kesinleşir?

Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden sonra iki haftalık istinaf süresinin başvurusuz geçmesi veya tebliğden sonra usulüne uygun kanun yolu feragatlerinin tamamlanmasıyla kesinleşme işlemi yapılabilir.

Karar kesinleşmeden yeniden evlenilebilir mi?

Hayır. Boşanma hükmü kesinleşmeden medeni hâl değişmez. Kesinleşmeden sonra da kadın yönünden Türk Medeni Kanunu’ndaki bekleme süresi ve bu sürenin kaldırılması koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.

Anlaşmalı boşanma davası çekişmeli davaya dönüşebilir mi?

Taraflardan biri boşanma veya protokol iradesinden vazgeçerse anlaşmalı boşanma şartları ortadan kalkar. Dava, usulüne uygun iddia, savunma ve delil sunma imkânı tanınarak çekişmeli şekilde devam edebilir; bu sonuç her dosyada otomatik değildir.

Anlaşmalı boşanmanın hızlı bir yol olması, basit veya önemsiz olduğu anlamına gelmez. Hatalı bir protokol, boşanma kararından sonra yıllarca sürebilecek nafaka, mal rejimi, tapu devri, ziynet veya çocukla kişisel ilişki uyuşmazlıklarına yol açabilir.

Sağlıklı bir protokol yalnızca bugünkü uzlaşmayı kayda geçirmez. Ödemelerin yapılmaması, taşınmazın devredilmemesi, çocuğun okul düzeninin değişmesi, taraflardan birinin başka şehre taşınması veya ekonomik koşulların farklılaşması ihtimallerini de öngörür. Bu nedenle hükümlerin açık, dengeli, hukuka uygun ve icra edilebilir olması gerekir.

Anlaşmalı boşanma davasında sürelerin, görevli ve yetkili mahkemenin, protokol hükümlerinin ve kesinleşme işlemlerinin doğru yürütülmesi önem taşır. Özellikle malvarlığı devri, nafaka, tazminat ve çocuklara ilişkin düzenlemeler standart metinlerle güvenli biçimde çözülemez.

Bu tür uyuşmazlıklarda sürelerin kaçırılması, yanlış mercie başvurulması veya delillerin usulüne uygun sunulmaması hak kaybına neden olabilir. Somut olayınızın güncel mevzuat ve yargı kararları çerçevesinde değerlendirilmesi için Günser + Partners ile iletişime geçebilirsiniz.

• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 166/3, 168, 169, 174-184.
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 149, 150, 345, 349 ve 350.
• 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun m. 2 ve 4.
• 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 1.
• Türkiye Barolar Birliği 2025-2026 Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi.
• Burak Doğan, “Türk Hukukunda Anlaşmalı Boşanma (TMK m. 166/III)”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 19, S. 2, 2024.
• Sinem Bozdağ Ataoğlu, “Anlaşmalı Boşanma Protokolündeki Beyanların Katılma Alacağına Etkisi”, Hasan Kalyoncu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 13, S. 26, 2024.
• Haluk Nami Nomer, “Anlaşmalı Boşanma Protokolünden Dönülebilir mi?”, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 18, S. 2, 2021.
• Sevtap Yücel, “Yargıtay Kararları Işığında Anlaşmalı Boşanma Davası Sonrasında Nafaka ve Tazminat Talepleri”, Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 4, S. 1, 2019.