Hukuk Sözlüğü · 10 terim
Z harfi
Z harfiyle başlayan hukuk terimlerinin sade açıklamaları; her terim dayandığı kanun maddesine ve ilgili terimlere bağlı.
10 terim
Zamanaşımı
Borçlar Hukuku
Belirli bir süre geçtikten sonra alacağın dava yoluyla istenebilme imkânının ortadan kalkmasıdır. Genel süre on yıl; kira, faiz, ücret ve vekâlet gibi alacaklarda beş yıldır. Zamanaşımını hâkim kendiliğinden dikkate almaz, borçlu ileri sürmelidir.
DayanakTBK m.146TBK m.147TBK m.154
İlgili: Haksız fiilde zamanaşımı, Hak düşürücü süre, İşçilik alacaklarında zamanaşımı, Muacceliyet (muaccel alacak), Takas, Tarh zamanaşımı
Zımni ret (idari sükût)
İdare Hukuku
İlgililerin idareye yaptığı başvuruya otuz gün içinde cevap verilmemesi hâlinde isteğin reddedilmiş sayılmasıdır. Bu sürenin bitiminden itibaren dava açma süresi işlemeye başlar.
DayanakİYUK m.10
Zilyetlik
Gayrimenkul Hukuku
Zina (aldatma)
Aile Hukuku
Eşlerden birinin evlilik dışı cinsel ilişkiye girmesi nedeniyle diğer eşin açabildiği özel boşanma sebebidir. Öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde zinadan itibaren beş yıl içinde dava açılmalıdır; affeden eş dava açamaz.
DayanakTMK m.161
İlgili: Çekişmeli boşanma, Boşanmada maddi ve manevi tazminat
Zincirleme suç
Ceza Hukuku
Ziynet alacağı (düğün takıları)
Aile Hukuku
Düğünde takılan altın ve ziynet eşyasının, aksine bir anlaşma veya örf yoksa kadına bağışlanmış ve onun kişisel malı sayılmasına dayanan alacaktır. Kadın, takıların kocası tarafından alındığını ispat ederse aynen iadesini, yoksa bedelini isteyebilir.
DayanakTMK m.220
Zorla getirme (ihzar)
Ceza Hukuku
Usulüne uygun çağrıldığı hâlde gelmeyen şüpheli, sanık, tanık ya da bilirkişinin kolluk eliyle hâkim veya savcının önüne getirilmesidir. Kişi, ifadesi alınana kadar en fazla yirmi dört saat tutulabilir.
DayanakCMK m.146
İlgili: Yakalama emri
Zorlama hapsi (6284)
Aile Hukuku
6284 sayılı Kanun kapsamında verilen tedbir kararına aykırı davranan şiddet uygulayan hakkında, hâkim kararıyla aykırılığın niteliğine göre üç günden on güne kadar; tekrarında on beş günden otuz güne kadar uygulanan hapistir.
Dayanak6284 s. K. m.13
İlgili: Koruma kararı (6284), ŞÖNİM (Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi)
Zorunlu geçit hakkı
Gayrimenkul Hukuku
Taşınmazından genel yola yeterli bir çıkışı bulunmayan malikin, komşularından tam değeri karşılığında kendisine geçit hakkı tanınmasını isteyebilmesidir.
DayanakTMK m.747
İlgili: İntifa hakkı
Zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası
Tüketici ve Sigorta Hukuku
Motorlu araç işletenlerinin, aracın işletilmesiyle üçüncü kişilere verilen zararlar için yaptırmak zorunda olduğu sigortadır. Zarar gören, poliçe limitleri içinde doğrudan sigortacıya başvurabilir; dava açmadan önce sigortacıya yazılı başvuru yapılmalıdır.
İlgili: Sigorta sözleşmesi, Kusursuz sorumluluk, Asli kusur (trafik kazasında), Doğrudan dava hakkı (sorumluluk sigortasında), Güvence Hesabı
Açıklamalar genel bilgi amaçlıdır; somut bir uyuşmazlık için hukuki görüş yerine geçmez. Süre ve parasal sınırlar değişikliğe açıktır: güncel ve resmî metin için kanun sayfası, Resmî Gazete ve Mevzuat Bilgi Sistemi esas alınmalıdır.
Hukuki durumunuzu birlikte değerlendirebiliriz
Meselenizi telefon, e-posta veya WhatsApp ile doğrudan avukatlarımıza iletebilirsiniz. Başvurunuz, olayın niteliğine göre özenle değerlendirilir.