Medeni Usul Hukuku · · ≈3 dk okuma
HMK Madde 426: Tahkim Davasının Açıldığı Tarih
HMK 426 uyarınca tahkim davasının hangi tarihte açılmış sayılacağı ve ihtiyati tedbir veya hacizden sonra iki haftalık süre uygulaması açıklanmıştır.
Tahkim davasının hangi tarihte açılmış sayıldığı; zamanaşımı, hak düşürücü süre, tahkim süresi ve geçici hukuki koruma kararlarının devamı bakımından belirleyicidir. HMK m. 426, tarafların aksini kararlaştırmadığı hâllerde tahkim yargılamasının başlangıç anını ayrıntılı biçimde düzenler.
HMK Madde 426'nın Güncel Metni
Taraflar aksini kararlaştırmadıkça tahkim davası;
- Hakemlerin seçimi için mahkemeye veya hakem seçecek kişi, kurum ya da kuruluşa başvurulduğu,
- Hakemlerin seçimi iki tarafa aitse davacının kendi hakemini seçip karşı tarafa kendi hakemini seçmesini bildirdiği,
- Hakem veya hakem kurulunun isimleri sözleşmede belirlenmişse tahkim talebinin karşı tarafça alındığı
tarihte açılmış sayılır.
Mahkemeden ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz alan taraf, iki hafta içinde tahkim davasını açmak zorundadır. Aksi hâlde tedbir veya haciz kendiliğinden ortadan kalkar.
Taraf Serbestisi
HMK m. 426 yedek hukuk kuralıdır. Taraflar, tahkim şartında veya seçtikleri tahkim kurallarında davanın başlangıç anını farklı şekilde belirleyebilir. Kurumsal tahkimde çoğu zaman başvuru formunun kuruma ulaştığı veya kayıt ücretinin yatırıldığı tarih esas alınır.
Bu nedenle önce tahkim şartı, ardından seçilen kurum kuralları ve son olarak HMK hükümleri birlikte incelenmelidir.
Hakem Seçimi İçin Mahkemeye Başvuru
Taraflar hakem seçiminde anlaşamaz ve seçim için mahkemeye başvurulursa, tahkim davası bu başvuru tarihinde açılmış sayılabilir. Başvurunun görevli ve yetkili mahkemeye yapılması, dilekçenin açık olması ve tahkim anlaşmasının sunulması gerekir.
Yanlış mercie yapılan başvurunun süre bakımından etkisi somut olaya göre tartışmalı olabilir. Bu nedenle son güne bırakılan başvurular ciddi risk taşır.
İki Tarafın Birer Hakem Seçmesi
Üç hakemli kurullarda tarafların birer hakem seçmesi kararlaştırılmışsa, davacı kendi hakemini seçip karşı tarafa kendi hakemini seçmesi için bildirimde bulunduğu tarihte dava açılmış sayılır. Bildirimin karşı tarafa ulaştığının güvenilir biçimde ispatlanması gerekir.
E-posta, noter bildirimi, kayıtlı elektronik posta veya kurumsal tahkim sistemi kullanılabilir. Sözleşmedeki bildirim şartlarına uyulması önemlidir.
Hakemlerin Sözleşmede Belirlenmiş Olması
Hakem veya hakem kurulunun adı tahkim sözleşmesinde yazılıysa, uyuşmazlığın tahkim yoluyla çözülmesi talebinin karşı tarafça alındığı tarih başlangıçtır. Burada da yalnız gönderim değil, talebin karşı tarafa ulaştığı tarih önem taşır.
Bildirimin içeriği, uyuşmazlığı ve tahkim talebini yeterince belirlemelidir. Sadece “haklarımız saklıdır” biçimindeki genel bir ihtar tahkim davası açılması anlamına gelmeyebilir.
İhtiyati Tedbir veya Hacizden Sonra İki Haftalık Süre
Tahkim anlaşmasının bulunması, tarafların mahkemeden geçici hukuki koruma istemesine engel değildir. Ancak mahkemeden ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz alan taraf, kararın korunması için iki hafta içinde tahkim davasını açmalıdır.
Sürenin başlangıcı, geçici koruma kararının verildiği veya uygulandığı tarih ve ilgili özel hükümlere göre dikkatle belirlenmelidir. HMK m. 426/2'deki sonuç ağırdır: tahkim davası süresinde açılmazsa tedbir veya haciz kendiliğinden kalkar.
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süre
Tahkim davasının açılması, şartları varsa zamanaşımı ve hak düşürücü süre bakımından dava açılmasına bağlanan sonuçları doğurur. Ancak başvurunun geçerli bir tahkim anlaşmasına dayanması ve uyuşmazlığı yeterince belirlemesi gerekir.
Tahkim şartının geçersizliği, kapsam dışı uyuşmazlık veya yetkisiz kuruma başvuru hâlinde süre etkisi ayrıca değerlendirilmelidir.
İspat Sorunları
HMK m. 426 uygulamasında en önemli delil, başvurunun veya bildirimin tarihini ve alındığını gösteren kayıttır. E-posta teslim kayıtları, KEP delilleri, noter evrakı, kurum kayıt numarası ve mahkeme tevzi tarihi korunmalıdır.
Tarafların yalnız gönderim ekran görüntüsüne dayanması, karşı tarafa ulaşma şartının arandığı hâllerde yetersiz kalabilir.
Sık Yapılan Hatalar
Tahkim şartını incelemeden HMK'daki varsayılan tarihe güvenmek, bildirimin ulaştığını belgelememek, ihtiyati tedbirden sonra iki haftalık süreyi kaçırmak ve tahkim talebini belirsiz bırakmak sık yapılan hatalardır.
Hukuki Değerlendirme
HMK m. 426, tahkimin başlangıç anını tarafların seçtiği hakem belirleme modeline bağlar. Bu nedenle tek bir “tahkim davası açılış tarihi” yoktur. Sözleşme, kurum kuralları, bildirim yöntemi ve geçici koruma kararları birlikte değerlendirilmelidir.
Günser + Partners ile İletişim
Tahkim başlangıç tarihinin yanlış belirlenmesi zamanaşımı veya geçici korumanın kalkması sonucunu doğurabilir. Tahkim şartınızın ve sürelerin incelenmesi için Günser + Partners ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş veya somut olay bakımından sonuç garantisi içermez.
Kaynak ve Güncellik Notu
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 426.
- Kaynak PDF'deki madde ve gerekçe, 31.07.2026 itibarıyla güncel mevzuatla karşılaştırılmıştır.
Sık Sorulan Sorular
Her zaman değil. Hakem seçim yöntemi ve tahkim sözleşmesine göre başlangıç anı değişir.
Telif ve Kullanım
Bu sitedeki tüm makale ve içeriklerin telif hakkı Günser + Partners (Law & Consultancy)'a aittir. İçeriklerin kopyalanarak veya özetlenerek izinsiz biçimde başka internet sitelerinde yayımlanması hâlinde hukuki ve cezai yollara başvurulur. Avukat meslektaşların makale içeriklerini dava dilekçelerinde kullanması serbesttir.
Hukuki Bilgilendirme ve Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık veya somut olay bakımından görüş niteliği taşımaz. Her uyuşmazlık, kendi koşulları, süreleri, delilleri ve güncel mevzuat çerçevesinde ayrıca değerlendirilmelidir. İçeriğe dayanılarak işlem yapılması hak kaybına yol açabilir. Makalenin okunması veya iletişime geçilmesi tek başına avukat müvekkil ilişkisi kurmaz.
Hukuki durumunuzu birlikte değerlendirebiliriz
Meselenizi doğrudan avukatlarımıza ileterek size uygun bir görüşme için randevu talep edebilirsiniz. Başvurunuz, olayın niteliğine göre özenle değerlendirilir.