Medeni Usul Hukuku · · ≈2 dk okuma
HMK 147 Tarafların Duruşmaya Daveti
Tahkikat ve sözlü yargılama davetiyesi, duruşmaya gelmemenin sonuçları ve hukuki dinlenilme hakkı HMK 147 kapsamında açıklandı.
Ön inceleme tamamlandıktan sonra taraflar tahkikat ve sözlü yargılama için duruşmaya davet edilir. HMK 147, davetiyede bulunması gereken ihtarları ve tarafların yokluğunda yapılabilecek işlemleri düzenler. Usulüne uygun davet yapılmadan tahkikat yürütülmesi veya hüküm kurulması hukuki dinlenilme hakkının ihlaline yol açabilir.
Tahkikat Ne Zaman Başlar?
Yazılı ve basit yargılama usulünde tahkikat, ön incelemenin tamamlanmasından sonra başlar. Bu aşamada ön inceleme tutanağında çekişmeli olduğu belirlenen vakıalar hakkında deliller toplanır; tanıklar dinlenir, bilirkişi ve keşif işlemleri yapılır. Ön inceleme tamamlanmadan tahkikat işlemi yapılması kural olarak mümkün değildir.
Davetiyede Hangi Uyarılar Bulunur?
Taraflara belirlenen gün ve saatte geçerli özür olmaksızın hazır bulunmamaları hâlinde duruşmaya yokluklarında devam edileceği ve yapılan işlemlere itiraz edemeyecekleri bildirilir. Tahkikatın sona erdiği duruşmada sözlü yargılamaya geçilebileceği, sözlü yargılama için duruşma ertelenirse ayrıca davetiye gönderilmeyeceği ve yoklukta hüküm verilebileceği de ihtar edilir.
Duruşmaya Gelmemenin Sonuçları
Usulüne uygun çağrılan tarafın duruşmaya gelmemesi, mahkemenin onun aleyhine otomatik karar vereceği anlamına gelmez. Mahkeme mevcut delilleri değerlendirir. Ancak taraf yokluğunda yapılan işlemlere sonradan itiraz edemez. Her iki taraf da gelmez veya takip etmeyeceklerini bildirirse dosyanın işlemden kaldırılması HMK 150 kapsamında gündeme gelebilir.
Mazeret ve Erteleme
Mazeretin somut, belgeli ve duruşmaya katılmayı gerçekten engelleyen nitelikte olması gerekir. Mahkeme mazereti kabul etmek zorunda değildir. Vekilin başka duruşması, sağlık sorunu veya ulaşım engeli gibi nedenler olayın koşullarına göre değerlendirilir. Mazeret dilekçesi mümkün olan en erken zamanda sunulmalı ve erteleme talebi açıkça yazılmalıdır.
Hukuki Dinlenilme Hakkı
Dava dilekçesi, ön inceleme ve tahkikat davetiyeleri usulüne uygun tebliğ edilmelidir. Tebligat yapılmadan veya davetiyedeki zorunlu ihtarlar bulunmadan yoklukta hüküm kurulması savunma hakkını kısıtlayabilir. Yargıtay uygulamasında, ön incelemeden sonra tahkikat için ayrıca usulüne uygun davet yapılmaması bozma nedeni sayılabilmektedir.
Sözlü Yargılama ve Hüküm
Tahkikat tamamlandığında mahkeme taraflara deliller ve uyuşmazlık hakkında son açıklamalarını yapma imkânı verir. Sözlü yargılama için ayrı gün belirlenirse davetiyedeki ihtara göre ayrıca çağrı yapılmayabilir. Tarafların son söz hakkı tanınmadan hüküm kurulması hukuki dinlenilme hakkı bakımından incelenir.
Hukuki Değerlendirme
Duruşma davetiyesi yalnız tarih bildiren bir evrak değildir; yokluğun ağır usuli sonuçlarını doğurabilmesi için kanundaki ihtarları içermelidir. Tarafın duruşmayı takip etmemesi, delillerin tartışılması ve son söz hakkının kullanılması bakımından önemli kayıplar yaratabilir.
Sonuç ve Hukuki Destek
Usulsüz tebligat, mazeret veya yoklukta yapılan işlemler konusunda zamanında itiraz edilmemesi hak kaybına neden olabilir. Duruşma ve tebligat sürecinin değerlendirilmesi için Günser + Partners ile iletişime geçebilirsiniz.
<!-- Editoryal doğrulama tarihi: 31 Temmuz 2026. Kaynak taslak: blog-mevzuat-hmk-madde-147-taraflarin-durusmaya-daveti-352bb755.pdf. Mevzuat: ilgili kanunların güncel konsolide metinleri. -->
Sık Sorulan Sorular
Tek tarafın gelmemesi davayı düşürmez; yokluğunda devam edilebilir. Her iki tarafın gelmemesi hâlinde dosya işlemden kaldırılabilir.
Telif ve Kullanım
Bu sitedeki tüm makale ve içeriklerin telif hakkı Günser + Partners (Law & Consultancy)'a aittir. İçeriklerin kopyalanarak veya özetlenerek izinsiz biçimde başka internet sitelerinde yayımlanması hâlinde hukuki ve cezai yollara başvurulur. Avukat meslektaşların makale içeriklerini dava dilekçelerinde kullanması serbesttir.
Hukuki Bilgilendirme ve Sorumluluk Reddi
Bu makale yalnızca genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık veya somut olay bakımından görüş niteliği taşımaz. Her uyuşmazlık, kendi koşulları, süreleri, delilleri ve güncel mevzuat çerçevesinde ayrıca değerlendirilmelidir. İçeriğe dayanılarak işlem yapılması hak kaybına yol açabilir. Makalenin okunması veya iletişime geçilmesi tek başına avukat müvekkil ilişkisi kurmaz.
Hukuki durumunuzu birlikte değerlendirebiliriz
Meselenizi doğrudan avukatlarımıza ileterek size uygun bir görüşme için randevu talep edebilirsiniz. Başvurunuz, olayın niteliğine göre özenle değerlendirilir.